ਇਰਾਨ ਅਤੇ ਅਮਰੀਕਾ ਵਿਚਕਾਰ ਤਣਾਅ ਵੱਧ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਇਸ ਦੌਰਾਨ ਇੱਕ ਵੱਡੀ ਖਬਰ ਸਾਹਮਣੇ ਆਈ ਹੈ। ਇਰਾਨ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਉਸਦਾ ਟੈਂਕਰ ਬਿਨਾਂ ਰੁਕੇ ਅੱਗੇ ਨਿਕਲ ਗਿਆ। ਇਹ ਜਹਾਜ਼ ਬਲੈਕਲਿਸਟ ਵਿੱਚ ਸੀ। ਫਿਰ ਵੀ ਇਹ ਹੋਰਮੁਜ਼ ਜਲਡਮਰੂਮਧ ਪਾਰ ਕਰ ਗਿਆ। ਟ੍ਰੈਕਿੰਗ ਸਿਸਟਮ ਵੀ ਚਾਲੂ ਰਿਹਾ। ਇਸ ਨਾਲ ਸਵਾਲ ਉੱਠ ਰਹੇ ਹਨ ਕਿ ਨਾਕਾਬੰਦੀ ਕਿੰਨੀ ਮਜ਼ਬੂਤ ਹੈ।
ਇਸ ਜਹਾਜ਼ ਦੀ ਕੀ ਖਾਸ ਗੱਲ ਸੀ?
ਇਹ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਤੇਲ ਟੈਂਕਰ ਦੱਸਿਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਇਸਦੀ ਸਮਰੱਥਾ ਲਗਭਗ 20 ਲੱਖ ਬੈਰਲ ਤੇਲ ਦੀ ਹੈ। ਆਮ ਤੌਰ ਤੇ ਐਸੇ ਜਹਾਜ਼ਾਂ ਤੇ ਨਿਗਰਾਨੀ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ। ਪਰ ਇਸ ਵਾਰੀ ਕੁਝ ਹੋਰ ਹੀ ਹੋਇਆ। ਜਹਾਜ਼ ਨੇ ਆਪਣਾ ਰਸਤਾ ਨਹੀਂ ਬਦਲਿਆ। ਕੋਈ ਗੁਪਤ ਤਰੀਕਾ ਨਹੀਂ ਵਰਤਿਆ। ਸਭ ਕੁਝ ਖੁੱਲ੍ਹੇਆਮ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਇਸ ਕਰਕੇ ਇਹ ਮਾਮਲਾ ਚਰਚਾ ਵਿੱਚ ਆ ਗਿਆ।
ਇਰਾਨ ਇਸਨੂੰ ਕਿਵੇਂ ਵੇਖ ਰਿਹਾ ਹੈ?
ਇਰਾਨ ਇਸਨੂੰ ਆਪਣੀ ਜਿੱਤ ਵਜੋਂ ਦਿਖਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਉਹ ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਸਨੇ ਖੁੱਲ੍ਹੇ ਤੌਰ ਤੇ ਯਾਤਰਾ ਕੀਤੀ। ਕਿਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦਾ ਡਰ ਨਹੀਂ ਦਿਖਾਇਆ। ਇਹ ਸੰਦੇਸ਼ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਦਬਾਅ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ ਆਏਗਾ। ਇਰਾਨ ਕਹਿ ਰਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਆਪਣਾ ਤੇਲ ਵੇਚਣਾ ਜਾਰੀ ਰੱਖੇਗਾ। ਬਾਹਰੀ ਦਬਾਅ ਉਸਨੂੰ ਨਹੀਂ ਰੋਕ ਸਕਦਾ।
ਅਮਰੀਕੀ ਪਾਬੰਦੀਆਂ ਤੇ ਕੀ ਅਸਰ ਪਿਆ?
ਅਮਰੀਕਾ ਨੇ ਹਾਲ ਹੀ ਵਿੱਚ ਕੜੀਆਂ ਪਾਬੰਦੀਆਂ ਦੀ ਗੱਲ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਕਿਹਾ ਸੀ ਕਿ ਸਮੁੰਦਰੀ ਰਸਤੇ ਤੇ ਨਿਗਰਾਨੀ ਹੋਵੇਗੀ। ਸ਼ੱਕੀ ਜਹਾਜ਼ਾਂ ਨੂੰ ਰੋਕਿਆ ਜਾਵੇਗਾ। ਪਰ ਇਸ ਘਟਨਾ ਨੇ ਉਹਨਾਂ ਦਾਵਿਆਂ ਤੇ ਸਵਾਲ ਖੜੇ ਕਰ ਦਿੱਤੇ ਹਨ। ਜੇ ਜਹਾਜ਼ ਬਿਨਾਂ ਰੁਕੇ ਪਹੁੰਚ ਗਿਆ ਤਾਂ ਨਿਗਰਾਨੀ ਕਿੱਥੇ ਸੀ। ਇਹ ਗੱਲ ਹੁਣ ਦੁਨੀਆ ਵਿਚ ਚਰਚਾ ਬਣ ਗਈ ਹੈ।
ਅਮਰੀਕਾ ਦਾ ਕੀ ਕਹਿਣਾ ਹੈ?
ਅਮਰੀਕੀ ਕਮਾਨ ਕਹਿ ਰਹੀ ਹੈ ਕਿ ਨਾਕਾਬੰਦੀ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਲਾਗੂ ਹੈ। ਉਹਨਾਂ ਦਾ ਦਾਅਵਾ ਹੈ ਕਿ ਵਪਾਰ ਰੋਕਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਉਹ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਕੋਈ ਵੀ ਜਹਾਜ਼ ਇਰਾਨ ਨਹੀਂ ਜਾਣ ਦਿੱਤਾ ਜਾਵੇਗਾ। ਇਹ ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਰਣਨੀਤੀ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਹੈ। ਇਸ ਨਾਲ ਇਰਾਨ ਤੇ ਆਰਥਿਕ ਦਬਾਅ ਬਣਾਇਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਤਣਾਅ ਕਿੰਨਾ ਵਧ ਗਿਆ?
ਇਹ ਘਟਨਾ ਉਸ ਵੇਲੇ ਆਈ ਹੈ ਜਦੋਂ ਮਿਡਲ ਈਸਟ ਵਿੱਚ ਤਣਾਅ ਵੱਧ ਚੁੱਕਾ ਹੈ। ਇਰਾਨ ਅਤੇ ਅਮਰੀਕਾ ਵਿਚਕਾਰ ਤਿੱਖੀ ਬਿਆਨਬਾਜ਼ੀ ਹੋ ਰਹੀ ਹੈ। ਸਮੁੰਦਰੀ ਰਸਤੇ ਬਹੁਤ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਹਨ। ਤੇਲ ਦੀ ਸਪਲਾਈ ਵੀ ਇਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਜੁੜੀ ਹੈ। ਐਸੇ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਜਹਾਜ਼ ਦਾ ਬਿਨਾਂ ਰੁਕੇ ਪਹੁੰਚਣਾ ਵੱਡਾ ਸੰਕੇਤ ਹੈ। ਇਸ ਘਟਨਾ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਬਹਿਸ ਹੋਰ ਤੇਜ਼ ਹੋਵੇਗੀ। ਨਾਕਾਬੰਦੀ ਤੇ ਸਵਾਲ ਉੱਠਣਗੇ। ਇਰਾਨ ਆਪਣੇ ਦਾਅਵੇ ਹੋਰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕਰੇਗਾ। ਅਮਰੀਕਾ ਆਪਣੀ ਨੀਤੀ ਹੋਰ ਸਖਤ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਦੁਨੀਆ ਦੀ ਨਜ਼ਰ ਹੁਣ ਇਸ ਖੇਤਰ ਤੇ ਹੈ। ਅਗਲੇ ਦਿਨਾਂ ਵਿੱਚ ਹਾਲਾਤ ਹੋਰ ਬਦਲ ਸਕਦੇ ਹਨ।
